دستگاه آون دامپزشکی
دستگاه آون یکی از تجهیزات پایه و بسیار پرکاربرد در آزمایشگاههای دامپزشکی است که برای خشک کردن ، استریل کردن ، تبخیر کنترل شده و حرارتدهی دقیق نمونهها و وسایل آزمایشگاهی به کار میرود. این دستگاه در ظاهر شبیه یک جعبه فلزی عایقبندی شده است که دارای المنتهای حرارتی، سیستم کنترل دما و درب مقاوم به حرارت میباشد. در آزمایشگاههای دامپزشکی ، آون نقش حیاتی در آمادهسازی نمونهها ، خشککردن ظروف شیشهای ، بیخطرسازی ابزار پس از شستشو و حتی انجام برخی واکنشهای حرارتی کنترلشده دارد.
عملکرد کلی دستگاه آون دامپزشکی :
دستگاه آون با استفاده از المنتهای برقی دمای داخل محفظه را تا حد مشخصی بالا میبرد (معمولاً بین ۵۰ تا ۳۰۰ درجه سانتیگراد) ، دمای داخل دستگاه توسط ترموستات دیجیتال یا آنالوگ تنظیم میشود و سیستمهای سیرکولاسیون (گردش هوا) باعث میشوند حرارت به صورت یکنواخت در تمام نقاط پخش شود. این ویژگی از سوختن یا خشکشدن بیش از حد بخشی از نمونهها جلوگیری میکند.
کاربردهای آون در آزمایشگاه دامپزشکی :
- خشک کردن ظروف و ابزار شیشهای:
بعد از شستشوی وسایل ، از دستگاه آون برای خشک کردن کامل آنها استفاده میشود تا هیچ رطوبتی باقی نماند که ممکن است بر نتایج آزمایش تاثیر بگذارد.
- استریل کردن غیرمستقیم ابزارها:
ابزار فلزی یا شیشهای که تحمل حرارت بالا دارند ، میتوانند در دمای حدود ۱۸۰ تا ۲۰۰ درجه سانتیگراد به صورت خشک استریل شوند.
- خشک کردن نمونههای بیولوژیکی:
مانند بافتهای حیوانی ، سرمها یا مدفوع برای انجام آزمایشهای خاص یا بررسیهای فیزیکی.
- تثبیت نمونهها در بلوک پارافین یا رزین:
در آزمایشگاههای پاتولوژی دامپزشکی از آون برای گرمکردن و نرمکردن پارافین جهت قالبگیری نمونههای بافتی استفاده میشود.
- گرم نگه داشتن مواد یا تجهیزات:
گاهی لازم است محلولها یا مواد خاص در دمای ثابت و کنترلشده نگه داشته شوند؛ دستگاه آون بهترین گزینه برای این کار است.
انواع دستگاه آون دامپزشکی :
- دستگاه آون هوای طبیعی (Natural Convection Oven):
در این نوع ، هوای گرم به صورت طبیعی در دستگاه جابهجا میشود. برای کارهای عمومی مناسب است.
- آون گردش هوای اجباری (Forced Air Oven):
دارای فن داخلی برای چرخش یکنواخت هواست و دمای داخل آن در تمام نقاط یکنواختتر است. برای کارهای دقیقتر استفاده میشود.
- آون خلأ (Vacuum Oven):
با حذف هوا و کاهش فشار داخلی ، امکان خشک کردن در دماهای پایینتر را فراهم میکند. برای نمونههای حساس به حرارت یا مواد فرار بسیار مناسب است.
ویژگیهای فنی معمول در دستگاه آون دامپزشکی :
- محدوده دما: ۵۰ تا ۳۰۰ درجه سانتیگراد
- کنترلر دیجیتال با نمایشگر دما
- سیستم هشدار افزایش بیش از حد دما
- فن داخلی برای گردش یکنواخت حرارت
- درب دو جداره با عایق حرارتی
- محفظه داخلی از جنس استیل ضدزنگ
- زمانسنج قابل تنظیم برای کنترل مدت حرارتدهی
